CA qua verkeersoplossend vermogen even goed als ZnB


Na herhaald aandringen is eind april besloten de modelfout te corrigeren. De herberekening van 11 mei 2012 geeft duidelijk aan...

Churchill Avenue qua kosten binnen bereik


TCA kan de kostenramingen en het opgestelde overzicht van de provincie Zuid-Holland niet onderschrijven. Wij vinden dat er geen eerlijke...

Milieueffecten onderbelicht en selectief geciteerd


Weinig aandacht voor milieu: In de nota Voorkeursalternatief wordt naar verhouding zeer weinig aandacht besteed aan de milieueffecten. In de nota...

De kunst van het weglaten van informatie


Allereerst wil TCA aangeven dat de provincie de 3D visualisatie van Churchill Avenue en Zoeken naar Balans gewoon had kunnen...

Huidige MKBA niet geschikt voor tracékeuze


Aanmerkingen van TCA: - Niet alles is in geld uitgedrukt – duurzaamheid en gezondheid tellen niet mee - Het nulplusalternatief ontbreekt- Reistijdbaten...

Ontsluiting Biosciencepark


Toekomstvastheid is GEEN onderscheidend verschil tussen ZNB en CA!  Het rapport van Goudappel Coffeng “Aangepaste ontsluiting Bio Science Park in variant...

Milieueffecten onderbelicht en selectief geciteerd

PDFE-mailadres


Weinig aandacht voor milieu:


In de nota Voorkeursalternatief wordt naar verhouding zeer weinig aandacht besteed aan de milieueffecten. In de nota is alleen de tabel uit de definitieve MER overgenomen waarin staat dat de Churchill Avenue als Meest Milieuvriendelijke Alternatief voorkeur heeft. Deze tabel met commentaar van de provincie eronder is hier weergegeven:

tabel-plus-min


TCA heeft in de maand april 2012 de concept MER achtergrondrapporten van de provincie doorgenomen en reacties geleverd. Een aantal MER beoordelingen in de definitieve rapporten wijken af van de concepten die ons team heeft kunnen inzien en waar we gezamenlijk tot conclusies waren gekomen (vb. verkeersveiligheid, landschap en archeologie). Een aanpassing en bijstelling op basis van nieuwe inzichten en resultaten is uiteraard altijd mogelijk. Maar het wordt uit de rapporten niet altijd duidelijk waarop die aanpassingen zijn gebaseerd.

 

De in het MER onderzochte milieueffecten beslaan een breed spectrum en hebben betrekking op de directe leefomgeving van de bewoners in Leiden en de omliggende gemeenten, op het landschap, de cultuur en de natuur. Met andere woorden, op de kwaliteit van leven in de Leidse regio. In het hoofdrapport MERis ongeveer 1/3 van de inhoud besteed aan milieueffecten. In de nota Voorkeursalternatief beslaat dit ongeveer een halve bladzijde van de 25 pagina's: 2%.

 

Dat CA als Meest Milieuvriendelijke Alternatief de voorkeur geniet is niet opvallend. Bij de belangrijkste onderscheidende milieueffecten scoort de CA beter. Bij enkele aspecten worden in de MER kanttekeningen geplaatst. Vanuit deze achtergrond verdienen een aantal van deze beoordelingen een nadere analyse.

Daarnaast is het van belang om aan te geven dat de effectscores van geluidoverlast en luchtkwaliteit bepaald worden ten opzichte van de referentiesituatie van het verkeer in 2020, en niet ten opzichte van het basisjaar 2008. Indien met het basisjaar zou worden vergeleken, wordt duidelijk dat bij Zoeken naar Balans een algemene verslechtering van de geluidsituatie en luchtkwaliteit optreedt, en bij Churchill Avenue een verbetering.

 

Luchtkwaliteit

Door middel van eenvoudige mitigerende (= aanvullende) maatregelen, zoals plaatsing van aanjaagventilatoren in de tunnel, kan de luchtkwaliteit ter plaatse van de 3 tunneluitritten naast de woonwijken bij Churchill Avenue sterk verbeterd worden. Op zich voldoet de concentratie t.p.v. de woningen al aan de norm, doch met deze maatregelen kan de uitstoot van schadelijke stoffen op deze punten vrijwel tot nul gereduceerd worden. De provincie vermeldt dit niet in de nota voorkeursalternatief, maar deze maatregelen staan gewoon in het MER rapport van de RijnlandRoute.

 

Om duidelijkheid op dit belangrijke punt te verkrijgen heeft TCA een advies gevraagd aan 'Tunnel Safety Consults' (TSC), een onafhankelijk expertisebureau voor tunnelveiligheid, luchtkwaliteit en tunnelinstallaties. TSC adviseert tal van overheden over deze onderwerpen, zowel in Nederland als in het buitenland. Op verzoek van TCA heeft Tunnel Safety Consults een memo opgesteld met de verschillende mogelijke mitigerende maatregelen voor de luchtkwaliteit bij deze tunnelmonden. Onderzoek toont aan dat in deze situatie aanjaagventilatoren zeer effectief zijn en relatief lage kosten hebben De ventilatoren zorgen ervoor dat de luchtstroming in de tunnel naar de hoofduiteinden van de tunnel wordt geblazen en niet via de zij-uitritten ontsnapt. Dit is gunstig omdat de hoofduitgangen van de CA niet bij woonbebouwing is gelegen: in de Oostvlietpolder en bij de Knoop Leiden West.

 

De in het MER aangegeven beoordeling van dubbel min voor luchtkwaliteit is gebaseerd op niets doen en niet de eigenschappen van de CA tunnel waardoor dit met eenvoudige maatregelen sterk kan worden verbeterd. Naar onze mening verandert de beoordeling met deze maatregelen van -- naar +. Daarmee scoort de Churchill Avenue op de milieuaspecten veel beter dan de Zoeken naar Balans en daarmee mede ook op de beoordeling van gezondheid.

 

Ter verduidelijking vermelden we waarom de opmerking onder de bovenstaande tabel niet correct is. In de toevoeging onder de tabel in het nota voorkeursalternatief wordt een relatie gelegd tussen de luchtkwaliteit en de gezondheid. Deze opmerking geldt echter niet voor elke situatie. Juist bij tunnels zijn mitigerende maatregelen vaak goed mogelijk. Dit staat ook vermeld in paragraaf 5.2 'Luchtkwaliteit', (blz 71-72) van het MER hoofdrapport:

 

"Uit deze toets blijkt dat in de varianten N11-W4, ZnB F, CA en CA-G er voor NO2 een overschrijding optreedt van de grenswaarde direct nabij de tunnelmonden. Op deze locaties zo dicht bij de tunnelmonden zijn echter geen gevoelige bestemmingen gelegen waar mensen langdurig verblijven en waar het toepasbaarheidsbeginsel van toepassing is. Daardoor is sprake van het blootstellingscriterium en wordt wel voldaan aan de Wet luchtkwaliteit.
Het is daarnaast de verwachting dat deze overschrijdingen met het treffen van mitigerende maatregelen, zoals het geforceerd ventileren van de tunnels, kunnen worden voorkomen."

 

Ter toelichting bijgaand de 2 verschilplots uit paragraaf 5.2 (blz 73 en 74 hoofdrapport) met daarop de toe- en afname van NO2 ten opzichte van de bestaande situatie, voor beide varianten:

kwaliteit

 

De modelplots tonen aan dat de verslechtering van de luchtkwaliteit bij de ZnB betrekking heeft op een brede strook vanaf het Valkenburgsemeer, via de Stevenshof, Noord Hofland en de Krimwijk tot aan Vlietland. Deze verslechtering kan door de grote spreiding van de bron niet worden gemitigeerd. De verslechtering van de luchtkwaliteit bij CA is geconcentreerd rond de tunnelmonden. Juist bij de uitritten naast de woonwijken kan deze verslechtering worden gemitigeerd met bovenstaande maatregelen.

 

TCA is zich vanaf het begin bewust geweest dat ter plaatse van de tunnelmonden verslechtering op kan treden en heeft dit naar bewoners en de provincie al in het voorjaar van 2011 aangegeven als aandachtspunt om rekening mee te houden en nader uit te werken. Om dit punt effectief te kunnen aanpakken heeft TCA het ontwerp van de route in overleg met bewonerrs op een bepaald punt aangepast, waardoor de hoofduitgang van de tunnel, waar de uitstoot van schadelijke stoffen wordt geconcentreerd, verder van bewoond gebied ligt.

In tegenstelling tot TCA heeft de provincie geen onderzoek gedaan naar de mogelijkheden en effecten van mitigerende maatregelen, het wordt alleen als optie genoemd. De toevoeging onder de tabel in de nota Voorkeursalternatief vanuit de Expert judgement kunnen wij niet anders dan een algemene opmerking die voor bijna alle situaties geldt, maar niet bij tunnels.Juist van experts mag je verwachten dat ze op de hoogte zijn van de ventilatiemaatregelen in oudere tunnels, zoals de Maastunnel, de Velsertunnel en de IJtunnel, maar ook in de spiksplinternieuwe Tweede Coentunnel, waarmee de uitstoot naar de directe omgeving wordt beperkt. Het komt qua beoordeling ook vreemd over dat als een diffuse lijnvormige bron van een drukke weg van 3,5 kilometer wordt weggenomen uit de stad, zoals bij CA gebeurt, dit geen voordelen zou bieden voor de luchtkwaliteit en gezondheid, terwijl toevoeging van een extra tracé met een sterk diffuus karakter langs woonwijken en de stadsrand een neutrale beoordeling krijgt.

 

In tegenstelling tot de uitgangen van de CA wordt in de MER geen aandacht besteed aan de hoofdtunnelmondingen van de ZnB door Voorschoten. Eén van de uiteinden ligt naast de woonwijk Noord Hofland. In tegenstelling tot de uitritten van de CA kan de uitstoot van schadelijjke stoffen hier niet eenvoudig worden beperkt door ventilatoren. Er is een mogelijkheid om met speciale mondingen de verontreiniging over de weg te verspreiden of schachten toe te passen zoals bij de Tweede Coentunnel, maar de directe nabijheid van woningen vormt hier een probleem.

 

Natuur


Voor de effecten op de natuur zijn 5 criteria onderzocht en beoordeeld, waaronder de gevolgen voor beschermde soorten (Flora- en faunawet). Bij dit thema staat de afname van habitat voor deze soorten centraal (blz 83-84 hoofdrapport). Bij geen enkele variant wordt habitat toegevoegd waardoor alle beoordelingen voor dit thema negatief zijn. De ruime mogelijkheden voor compensatie, die CA biedt boven de tunnel, alsmede op het vrijvallende tracé van ZnB, zijn in de MER niet benoemd, noch verkend, noch meebeoordeeld. Omdat de CA meer ruimte biedt voor natuurontwikkeling in de stad, bijvoorbeeld een langgerekt stadspark langs de versmalde Churchilllaan, is een negatieve beoordeling merkwaardig.

 

Bodem en grondwater


Voor de effecten op bodem en grondwater zijn een groot aantal criteria onderzocht. Meestal is CA neutraal/negatief beoordeeld en ZnB negatief. Opvallende uitzondering is het criterium bodemverontreiniging waar ZnB positief wordt beoordeeld en CA neutraal. ZnB is positief beoordeeld omdat in dit alternatief de bodem schoner wordt dankzij een aantal saneringen die hiervoor nodig zijn. Voor de CA zijn geen grote saneringen nodig.

 

Externe veiligheid


Momenteel zijn er geen routes voor gevaarlijke stoffen door Leiden. De CA scoort neutraal omdat de tunnel met op- en afritten niet benut kan worden voor vervoer van gevaarlijke stoffen. In tegenstelling tot CA biedt ZnB wel de mogelijkheid voor vervoer van gevaarlijke stoffen. Hierdoor kan de Utrechtse Baan in Den Haag afgesloten worden voor dit type vervoer. Langs de Utrechtse Baan wordt op één locatie de oriëntatiewaarde voor het groepsrisico met een factor 12,4 overschreden. Langs de ZnBwordt de oriëntatiewaarde nergens overschreden want er wonen en/of werken minder mensen langs dit tracé. Doordat in Den Haag de overschrijding daalt, is dit effect bij ZnB positief beoordeeld.

 

De hoge overschrijding langs de Utrechtse Baan wordt vooral veroorzaakt door de ontwikkeling van Monarch II, een nieuwe kantoorcomplex waarvan de eerste paal eind mei 2012 is geslagen . De gevolgen van -mogelijk- vervoer van gevaarlijke stoffen door de tunnel van ZnB worden in het MER niet genoemd. In de bijlage 'Achtergrondrapport Externe Veiligheid versie 2.0 van 27 april 2012, is alleen de groepsrisicocurve van CA opgenomen en merkwaardig genoeg niet de groepsrisicocurve(s) voor ZnB.

 

Gesteld kan worden dat ook met venstertijden de overschrijding op de Utrechtsebaan gemitigeerd kan worden. Hierdoor kan ook een oplossing gevonden worden om het vervoer van gevaarlijke stoffen via de A12 te laten afwikkelen.

 

Gezondheid


De opmerking onder de tabel uit de nota Voorkeursalternatief kan de suggestie wekken dat de zeer positieve beoordeling van CA voor luchtkwaliteit niet juist is. Zoals in de analyse over luchtkwaliteit is onderbouwd is deze opmerking niet op feiten gebaseerd. De luchtkwaliteit kan op de maatgevende locaties effectief, eenvoudig en efficiënt worden gemitigeerd. Zonder mitigerende maatregelen is de beoordeling al goed, met mitigerende maatregelen wordt dit zelfs beter.

 

Landschap


De neutrale score voor CA wijkt af van de positieve score op dit onderdeel in de concept-MER van april 2012. CA dankt deze positieve score aan de mogelijkheden om boven de tunnel een aantrekkelijk stedelijk gebied te realiseren. In paragraaf 6.2 'Landschap' van de definitieve MER staat dit ook, echter met de toevoeging (blz 99 hoofdrapport):

 

"Overigens vergt het wel 5-10 jaar voordat het groene profiel daadwerkelijk is bereikt in verband met de benodigde groei van het nieuw aan te planten groen."


Een aanpassing en bijstelling van de concept-MER op basis van nieuwe inzichten en resultaten is uiteraard altijd mogelijk. Daarvan lijkt hier geen sprake. Daarnaast zijn de ruime mogelijkheden voor landschapsontwikkeling, die CA biedt op het vrijvallende tracé van ZnB, niet in de MER benoemd, noch verkend, noch meebeoordeeld.

 

Cultuurhistorie


Een van de aspecten onderdelen van Cultuurhistorie is 'Historische bouwkunde'. In de effecten worden twee gebouwen genoemd die invloed ondervinden van CA: een pand aan de Haagweg (vm. Villa op terrein Noordman) en een karakteristiek bedrijfspand aan de Rhijnhofweg. De Villa op het terrein van Noordman is al geruime tijd gesloopt en verbangen door nieuwbouw. Het karakteristieke bedrijfspand met de boogdaken is in het inpassingsontwerp van TCA gehandhaafd.

 

Archeologie


In de concept-MER van april 2012 zijn ZnB en CA op dit onderdeel gelijk gewaardeerd, neutraal tot negatief. In de definieve MER is de waardering voor beide alternatieven lager, maar verschillend: negatief bij ZnB en negatief tot zeer negatief bij CA. Een aanpassing en bijstelling op basis van nieuwe inzichten en resultaten is uiteraard altijd mogelijk. De reden voor de lagere waardering van CA is de grotere doorsnijding van de 'Archeologische Monumenten Kaart' (AMK-terreinen) en de grotere doorsnijding van gebieden met een hoge archeologische verwachting. Op onderstaande kaarten uit de bijlage Archeologie zijn beide alternatieven op de AMK ingetekend:

kaarten-milieu

Op de kaarten is duidelijk te zien dat de CA per saldo een grotere doorsnijding heeft van gebied met hoge archeologische verwachting (lichtroze). De doorsnijding van AMK-terreinen is ongeveer gelijk (fel gekleurde vlakken). De AMK-terreinen die worden aangetast liggen langs de Tjalmaweg, aan de overzijde van de Torenvlietbrug, waar het ontwerp van TCA eindigt. Het verschil in doorsnijding tussen ZnB en CA is niet gebaseerd op maatgevende verschillen tussen beide varianten, maar op ontwerpbeslissingen die buiten de invloed van TCA tot stand zijn gekomen. Op basis van bovenstaande feiten lijkt een gelijkwaardige beoordeling op het onderdeel archeologie meer van toepassing.

 

Web Statistics